Even een voorproefje!
Goodgoan, Gera
De titel van de blog is Twents: 'Droaties en proaties'.
Vertaald betekent ‘droatie’: ‘draad’. Dit kan, letterlijk genomen, een draad zijn die gebruikt wordt bij het handwerken.
‘Proatie’ betekent: ‘praatje’. Een gesprek/verhaal dus.
Op ‘Droaties en proaties’ zijn verhalen over Septemberspring te vinden, maar ook over hobby’s en huis-, tuin-, en keuken-perikelen.
Elke blog wordt afgesloten met het Twentse ‘Goodgoan’. Het wenst: waar je ook gaat of staat, het ga je goed, heb vrede met jezelf en met de wereld!
-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-.-
Voor het maken van een goastok is een sterke houtsoort vereist. Oorspronkelijk werden ze gemaakt van mispelhout. Bij voorkeur werden loten gebruikt van een boom die bij de grond was afgezet, maar soms werd mispelopslag met wortel en al uit de grond gegraven. Doordat de wortel dwars op de uitloper stond, had de stok een natuurlijk handvat. Toen de mispel in de jaren dertig van de vorige eeuw schaars was geworden, werd overgestapt op goastokken van sleedoorntakken. In de winter worden de geschikte sleedoorntakken van minimaal tien jaar oude struiken gezaagd. Die worden daarna een jaar gedroogd. Vervolgens worden ze gekookt in een fornuispot en tussen de spaken van een wagenwiel rechtgebogen. Soms wordt een stok van ongeschild hout gemaakt, maar meestal wordt de bast verwijderd en wordt de stok mooi glad geschuurd. Het maken van het fraai versierde handvat is het lastigste deel van het karwei. Rond het boveneinde van de stok worden gespleten penenn van ganzenveren gelegd. Het aantal is afhankelijk van de dikte van de stok. Meestal zijn het er vijftien of zeventien, in ieder geval een oneven aantal. Tussen de pennen worden dunne bosjes paardenhaar gevlochten. Bij voorkeur worden er haren uit staarten van Friese paarden gebruikt, omdat die mooi zwart zijn.Het vlechtwerk wordt bovenaan afgesloten met een leren bandje en vervolgens op de stok vastgeklonken met koperen kopspijkers. Daarna wordt op de kop van de stok een ijzeren knop geslagen. Het geheel wordt afgewerkt met een leren bandje met franjes dat met filmende kopspijkers op de onderkant van het handvat wordt bevestigd. Verder krijgt het handvat nog een leren polsriempje met een kwast, een 'droef'. Tenslotte wordt de stok opgeschuurd en ingewreven met bijenwas. Daarna is de stok klaar om te 'goan'.